أبو المحاسن الحسين بن الحسن الجرجاني

14

تفسير گازر ( جلاء الأذهان وجلاء الأحزان ) ( فارسى )

از خلق هيچ نيافريدم كه بنزديك من محبوبترست از تو و اينكه تو اختيار كردى . و پيغمبر صلّى اللّه عليه و آله و سلّم گفت كه : يمن الخيل فى شقرها خجستگى اسبان در اشقر آنست و خبّاب « 1 » روايت كند از رسول صلّى اللّه عليه و آله و سلّم كه گفت : اسبان سه‌اند ؛ فرس للرّحمن و فرس للإنسان و فرس للشّيطان ، اسبى كه خدايراست آنست كه در راه خداى براى جهاد كفّار ، باز بندند ، و آنچه آدمى راست اسبى كه براى نسل و بچّه دارند ، و اسبى كه شيطان راست آنست كه برو گرو بندند و قمار بازند . و ديگر از جملهء مشتهيات جز از اسبان اشتر و گاو و گوسپند است و كشت و برزگرى كردن آنچه بيان كرد و بگفت متاع و تمتّع دنيا است و زندگانى دنيا ، و بنزديك خداى است جلّ جلاله باز گشتن نيكو ، آنجاست كه : ما لا عين رأت و لا أذن سمعت و لا خطر على قلب بشر و فيها ما تشتهى الانفس و تلذّ الاعين . [ سوره آل‌عمران ( 3 ) : آيه 15 ] قُلْ أَ أُنَبِّئُكُمْ بِخَيْرٍ مِنْ ذلِكُمْ لِلَّذِينَ اتَّقَوْا عِنْدَ رَبِّهِمْ جَنَّاتٌ تَجْرِي مِنْ تَحْتِهَا الْأَنْهارُ خالِدِينَ فِيها وَ أَزْواجٌ مُطَهَّرَةٌ وَ رِضْوانٌ مِنَ اللَّهِ وَ اللَّهُ بَصِيرٌ بِالْعِبادِ ( 15 ) بگو اى محمّد كه : خبر دهم شما را به چيزى بهتر از آنكه شما آن را دوست ميداريد و آخرت را و نعمت بهشت را در سر آن در مىبازيد و آن كراست ؟ - متّقيان و پرهيزگاران و خدا ترسان راست و آن بوستانهائى است كه در زير درختان آن جويهاى آب روان ميرود ، و جويهاى بهشت در خبر است كه در شكاف نرود و بر روى زمين رود و متفرّق نگردد آب و سبزى از جملهء متنزّهات دنيا است چشمها را سود دارد و روحها را راحت بود سبزئى نباشد بىثمر بلكه از انواع ميوه‌ها درو باشد ، تا ترا رنجى نرسد در چيدن ميوه به تو نزديك شود « قطوفها دانية » تا بخوف انقطاع منغّص نگردد بيان كرد و گفت : جاودان در آنمقام باشند با ناز و نعمت و ايشان را در آنجا زنانى باشند دمساز نه چون زنان دنيا بل مطهّره و پاكيزه گردانيده باشند ايشان را از بول و غايط و حيض و استحاضه و نفاس و بهتر ازين و آن خشنودى خدايست . ابو سعيد خدرى گفت كه : رسول خداى

--> ( 1 ) - خباب بر وزن شداد از اعلام است و مراد در اينجا خباب بن ارت است .